مراحل و مزایای طب سوزنی برای رفع دردهای اسکلتی عضلانی

طب سوزنی شامل فرو کردن سوزن‌هایی خشک در پوست در نقاط بخصوصی به نام نقاط طب سوزنی می‌باشد. طب سوزنی توسط افراد حرفه‌ای در این کار و پزشکان دوره دیده در این زمینه برای درمان اختلالات و مشکلات بخصوصی در سلامتی بدن انجام می‌گیرد. بسته به آموزش و تجربه‌ای که فرد انجام دهنده‌ی این درمان کسب کرده است و مشکلی که قرار است روی آن کار شود، می‌توان از تکنیک‌های دیگری در طب سوزنی مانند جریان الکتریکی در سوزن‌ها (طب سوزنی الکتریکی) یا گرما (موکسا باسیون) و فشار (طب فشاری) استفاده کرد.

روش کار طب سوزنی چگونه است؟


طبق تئوری‌های باستانی، ایده‌ی اصلی و پایه‌ در طب سوزنی این است که در بدن انسان انرژی جریان دارد و این انرژی را می‌توان به صورتی تحریک کرد که سبب تعادل و سلامت بدن شود. جریان انرژی (یا جریان حیات) "کی" (qi) یا "چی" (chee) نامیده می‌شود از طریق 12 کانال اصلی بنام چاکرا یا مریدیان در بدن جریان دارد. این چاکراها نماینده‌ی ارگان‌ها و عملکردهای اصلی بدن هستند، اگرچه این چاکراها دقیقاً مسیرهایی از عصب‌ها یا جریان خون را دنبال نمی‌کنند.

هدف از طب سوزنی، اصلاح عدم تعادل جریان و بازگرداندن و حفظ سلامتی بدن از طریق تحریک نقاط است که عموماً با واردکردن سوزن‌ها در پوست در نقاطی واقع در چاکراهای بدن صورت می‌گیرد. در حال حاضر در اطلاعات موجود درباره‌ی طب سوزنی، بیش از 400 نقطه‌ی مختلف طب سوزنی برای مشکلات مختلف لیست شده است. دانشمندان تلاش کرده‌اند تا تأثیرات فیزیکی واقعی طب سوزنی را بر روی بدن انسان توجیه کنند. در برخی تحقیقات به این نتیجه رسیده‌اند که تسکین درد هنگامی رخ می‌دهد که سوزن‌های مخصوص طب سوزنی عصب‌ها را تحریک می‌کنند. تئوری دیگری که بسیار مورد قبول واقع شده این است که طب سوزنی، باعث آزاد کردن مواد شیمیایی کاهش دهنده‌ی درد مانند اندورفین‌ها و سروتونین می‌شود.

تاثیرگذاری طب سوزنی همچنین ممکن است به این خاطر باشد که این روش نقاط دردناک حساسی را مورد هدف قرار می‌دهد که گاهی به آن‌ها تریگر پوینت (نقاط تحریک) میگویند. به علاوه، طب سوزنی می‌تواند با تحریک کردن غده‌ی هیپوفیز در بدن برای آزاد کردن کورتیزول، هورمونی که به عنوان کاهش دهنده‌ی التهاب شناخته می‌شود، التهاب دردآور را کاهش دهد. اگرچه اینکه طب سوزنی دقیقاً چگونه بر روی بدن تأثیر می‌گذارد، معلوم و شناخته نیست، اما به نظر می‌رسد که این درمان برای بیماری‌های بخصوصی در افرادی بخصوص و در زمان‌هایی بخصوص کمک‌کننده و تأثیرگذار است.

آیا با طب سوزنی می‌توان کمر درد را برطرف کرد؟


آیا با طب سوزنی می‌توان کمر درد را برطرف کرد؟

مشکلات متعددی را معمولاً می‌توان با طب سوزنی درمان کرد، از جمله کمر درد. اگرچه برخی مطالعات نشان داده‌اند که طب سوزنی تأثیری روی تسکین کمر درد ندارد، اما برخی دیگر تأثیر مثبتی از این درمان را برای این مشکل به اثبات رسانده‌اند. در یک مطالعه ثابت شد که طب سوزنی در تسکین درد در بیماران مبتلابه درد مزمن پایین کمر (دردی که بیشتر از شش ماه ادامه داشته باشد) مؤثر بوده است. این موضوع مبهم و نامعلوم باقی‌مانده است و هنوز به تحقیقاتی نیاز است که معلوم کنند که آیا طب سوزنی به افرادی که کمر درد و پا درد دارند، درد عصبی یا درد ناشی از شکستگی ستون فقرات، کمک می‌کند یا خیر.

طب سوزنی می‌تواند به تسکین درد کمرتان کمک کند. بسته به مشکلی که در کمرتان دارید، پزشک ممکن است طب سوزنی را یا به‌تنهایی یا همراه با درمان‌های دیگر مانند دارو، فیزیوتراپی یا ورزش به شما توصیه کند.

دیگر کاربردهای طب سوزنی 


دیگر کاربردهای طب سوزنی

مشکلاتی که معمولاً با طب سوزنی درمان می‌شوند عبارت‌اند از:

درمان با طب سوزنی چگونه انجام می‌شود؟


درمان با طب سوزنی چگونه انجام می‌شود؟

در طی اولین جلسه‌ی درمان با طب سوزنی، پزشک یا متخصص طب سوزنی یک سابقه‌ی کلی از وضعیت سلامتی فرد می‌گیرد و یک معاینه‌ی فیزیکی از جمله بررسی زبان، صورت و کف دست او انجام می‌دهد. برخی از متخصصان طب سوزنی درباره‌ی رژیم غذایی بیمار نیز از او سؤال می‌کنند تا سلامت تغذیه‌ای او را ارزیابی کنند و ممکن است تغییرات و افزودن مکمل‌های گیاهی را در رژیم غذایی به او توصیه کنند. به‌طورکلی اولین جلسه‌ی درمانی طولانی‌تر از جلسات دیگر خواهد بود زیرا در طی این جلسه، برنامه‌ی درمانی برای مشکلات و بیماری‌های خاصی که بیمار دارد طرح می‌شود. در جلسات بعدی درمان، متخصص طب سوزنی پروسه‌ی برنامه‌ی درمانی را مجدداً ارزیابی کرده و در صورت نیاز تغییراتی در آن ایجاد می‌کند. ارزیابی و معاینه‌ی اولیه بیشتر از یک ساعت طول خواهد کشید و جلسات بعدی و جلسات تکمیلی درمان بین 30 تا 45 دقیقه خواهد بود.

در هر بار بعد از ارزیابی، متخصص طب سوزنی سوزن‌هایی را در نقاط بخصوصی مرتبط به درد و بیماری فرد وارد می‌کند. هنگام وارد کردن سوزن‌ها، درد خیلی کمی احساس می‌شود، بعضی از بیماران این احساس را شبیه به حس نیشگون گرفتن، چنگ زدن یا سوزش توصیف می‌کنند. این سوزن‌ها استریل شده و یک بار مصرف هستند و نمی‌توان آن‌ها را برای بیمارانی دیگر استفاده کرد. این کار خطر سرایت بیماری را از یک بیمار به بیماری دیگر کاهش می‌دهد. در پایان جلسه‌ی درمان، سوزن‌ها از بدن خارج می‌شوند. بسته به مهارت متخصص و وضعیتی که قرار است درمان شود، اشکال دیگری نیز از طب سوزنی مانند موکسا باسیون یا طب سوزنی با گرما (سوزاندن موکسا روی پوست) و تکنیک‌های طب فشاری را می‌توان استفاده کرد.

عموماً یک برنامه‌ی قابل‌قبول درمانی برای یک مشکل خاص در بیمار، شامل 6 تا 12 جلسه و چند جلسه تکمیلی در سال می‌شود. طب سوزنی روی هر کسی جواب نمی‌دهد و از این رو بهتر است آن را دو تا سه جلسه در هفته و در طی سه تا چهار هفته انجام دهید؛ اگر تأثیر خوبی مشاهده کردید، می‌توانید درمان را ادامه دهید. اگر تأثیر خیلی کم باشد یا هیچ تأثیری ندیدید، یعنی طب سوزنی ممکن است در حال حاضر کمکی به شما نکند یا شاید نیاز باشد که نزد یک متخصص طب سوزنی دیگری بروید.

چه کسانی نباید از طب سوزنی استفاده کنند؟


طب سوزنی یک درمان نسبتاً بی‌خطر است و اگر توسط یک فرد باتجربه و دوره‌دیده انجام شود، خطرات آن بسیار اندک خواهد بود. دلایلی که شما را از انجام طب سوزنی منع می‌کنند شامل اختلال خونی، مصرف داروهای ضد لختگی خون (داروهای رقیق کننده‌ی خون)، استفاده از پیس میکر یا ضربان‌ساز قلب، عفونت پوستی در ناحیه‌ای که باید سوزن در آن وارد شود یا یک عفونت سیستماتیک می‌شوند. برخی ا متخصصین طب سوزنی، این درمان را برای خانم‌های باردار نیز انجام نمی‌دهند.

مراقبت‌های بعد از طب سوزنی


دستورالعمل‌های زیر به شما خواهد کرد تا بعد از جلسه‌ی طب سوزنی‌تان، بهتر از خود مراقبت کنید:

راحت باشید و استراحت کنید

طبیعی‌ترین کاری که بدنتان بعد از طب سوزنی باید انجام دهد، فقط استراحت کردن است. این کار هیچ مشکلی ندارد. برای انباشته شدن آدرنالین و کورتیزول ناشی از سبک زندگی امروزی، طب سوزنی می‌تواند راهی برای از برطرف کردن این وضعیت می‌باشد. این امر اغلب موجب احساس خستگی و بی انرژی بودن بدن می‌شود و ازاین‌رو بدن همیشه تشنه‌ی استراحت است، اما برای رسیدن به آن بیش‌ازحد تحریک می‌شود. از این فرصت استفاده کنید و استراحت کنید. زمان بعد از انجام طب سوزنی، یک زمان منحصر به فرد است که در آن ذهن و بدن بیشتر از همیشه با هم هماهنگ هستند. این زمان بهترین فرصت برای درک و تنظیم کردن بدن است زیرا این موضوع اغلب در زندگی امروزی ما نادیده گرفته می‌شود.

انجام کارهای پراسترس و با عجله یا ملزم شدن به فعالیت‌های سنگین و انرژی‌گیر ممکن است ممکن است فقط شما را تحت استرس بی‌مورد قرار دهد و مشکلاتی را بعد از جلسه‌ی طب سوزنی‌تان به وجود آورد. اگر به استراحت نیاز دارید، نترسید و روزتان را برای خودتان صرف کنید. این کار را برای بهتر شدن وضعیت بدنتان انجام می‌دهید و مطمئن باشید وقتی با این استراحت به قدر کافی پتانسیل کسب کرده‌اید، می‌توانید کارهایتان را به‌طور کامل انجام دهید. استراحت کردن باعث می‌شود تا درمان طب سوزنی، تأثیر کامل خود را روی بدنتان بگذارد.

چای و دم‌نوش‌های گیاهی بنوشید

دم‌نوش‌های گیاهی، بسته به نوعشان اغلب می‌توانند مغزمان را به کار بی اندازند یا حتی ما را آرام‌تر کنند و درنتیجه باعث می‌شوند تا مزایای درمان طب سوزنی، بیشترین تأثیراتشان را روی بدن بگذارند. این چای‌ها می‌توانند بدنمان را تغذیه کرده و مواد سمی را از آن پاک کنند. به‌طور مثال، بسته به احساسی که دارید می‌تواند شما را ریلکس کند، یا ذهنتان را روشن کند و حتی روحتان را آرامش ببخشد کند.

حتی اگر به‌تازگی طب سوزنی انجام نداده‌اید، نوشیدن دم‌نوش‌های گیاهی می‌تواند به شما در کاهش مشکلات و ناخوشی‌های متعددی کمک کند. این چای‌ها می‌توانند مقادیر زیادی آنتی‌اکسیدان به بدنتان برسانند و ازاین‌رو در رفع مشکل بی‌خوابی، بهبودی از آنفولانزا و سرماخوردگی به شما کمک می‌کنند و حتی می‌تواند در درمان سرطان و بهبودی وضعیت قلبتان مؤثر باشند.

آب فراوان بنوشید 

آب یکی از مهم‌ترین موادی است که ما انسان‌ها می‌توانیم مصرف کنیم و واقعیت تلخ این است که اکثر ما آب کافی نمی‌نوشیم. درست مانند ماساژ بعد از هر جلسه‌ی درمان، تمرکز بر روی نوشیدن حتی‌المقدور مقدار مناسب آب بسیار حائز اهمیت است تا سمومی را که در طی جلسه‌ی طب سوزنی در بدنتان آزاد شده‌اند بشوید و برطرف کند.

آب همچنین می‌تواند وضعیت روانی و آرامش آن را بهبود ببخشد و از احساس گرسنگی در شما جلوگیری می‌کند. کم آب شدن بدن در بروز مشکلات و اختلالات خلقی متعددی نقش دارد و اگر احساس خستگی می‌کنید، اغلب نوشیدن یک فنجان آب برای سرحال شدنتان کافی ست. بعد از جلسه‌ی طب سوزنی، باید مطمئن شوید که به‌قدر کافی آب به بدن و عضلاتتان رسیده است زیرا این امر به بدنتان کمک خواهد کرد تا مجدداً آب ذخیره کند و متعادل شود.

مراقب احساساتتان باشید 

بهتر است بدانید که بعد از انجام طب سوزنی ممکن است کمی احساساتی‌تر یا زودرنج‌تر شوید. این امر کاملاً طبیعی بوده و بخشی از فرایند این نوع درمان است. با خودتان مهربان باشید و بگذارید هر احساسی که دارید کاملاً بروز کند و تجربه و سپس رها شود. طب سوزنی یک تجربه‌ی منحصربه‌فرد است و واکنش‌های افراد بعدازاین درمان باهم متفاوت است.

فیزیکی بودن این روش به این معنا نیست که این درمان نمی‌تواند روح و روانتان را درگیر کند. احساس زودرنجی و شکننده بودن یا هرگونه احساسات دیگری که ممکن است بعد از این درمان بر شما غلبه کند، کاملاً نرمال و طبیعی است. زمانی را برای مرور کردن در ذهنتان و احساساتتان قرار دهید و به کارهایی که می‌کنید فکر کنید. مثل همیشه، برای رسیدگی به سلامت روانتان و چیزی که برای تازه شدن و سرحال آمدن به آن نیاز دارد درنگ نکنید. اگر نیاز است که بی‌خیال باشید، بی‌خیال شوید. هر احساسی که دارید، باید به بهترین نحو ممکن به آن اهمیت بدهید.

از مصرف کافئین پرهیز کنید 

طب فیزیکی به‌عنوان یک روش فیزیکی برای تسکین ناخوشی تلقی می‌شود و این درمان می‌تواند بسیاری از احساسات و هیجانات را در فرد که در بدن او محبوس بودند بروز دهد. بعد از یک جلسه‌ی طب سوزنی، بدن شما و احساساتتان هر دو نیاز به استراحت دارند که به این معناست که بهتر است از مصرف کافئین پرهیز کنید. کافئین ماده‌ای است که تأثیرات متعدد و قوی روی سیستم‌های بدنمان دارد و با تأثیرات مثبت حاصل از طب سوزنی را مختل تداخل خواهد داشت.

بعد از طب سوزنی، به‌جای برنامه‌ریزی برای بیرون رفتن و بیدار ماندن در شب، سعی کنید زودتر بخوابید. سعی کنید بعد از این درمان از مصرف کافئین و مشروبات الکلی نیز پرهیز کنید. ممکن است برخی بگویند که همه‌ی این مواد خوب هستند و شما را آرام می‌کنند و به بدنتان آب می‌رسانند!

زمان بعد از یک جلسه طب سوزنی، به‌طورکلی زمانی برای یک ارتباط قوی بین ذهن و بدن است. این زمانی عالی برای تنظیم بدن و فکر کردن به درون خود است و آنچه که بدن به آن نیاز دارد را به او می‌دهد. این زمان عالی می‌تواند مثلاً شامل یک چرت یا یک تمرین ورزشی یا غذا باشد. هر چیزی که بدنتان در آن لحظه می‌خواهد بی‌درنگ انجام دهید. کاری که ذهن و روانتان به شما می‌گوید که "باید" انجام دهید، مانند من باید الآن به باشگاه بروم یا من باید این کار یا هر چیز دیگر را تمام کنم، انجام ندهید. تا جایی که می‌توانید از خودتان بودنتان لذت ببرید و قدر آن را بدانید.

باید به خاطر داشته باشید که جلسه‌ی طب سوزنی‌تان تنها کار مهم و حیاتی‌تان نیست که دارید در آن روز برای بدنتان انجام می‌دهید، بلکه مراقبت‌های بعد از آن نیز برای تضمین تأثیرگذاری این درمان و اینکه بدنتان طوری واکنش نشان دهد که برای بدنتان مفید باشد، بسیار مهم و حیاتی است. به خاطر داشته باشید که اول از همه به صدای ذهنتان گوش دهید و حتماً آب کافی به بدنتان برسانید و سموم را از بدنتان دفع کنید. وقتی حرف از خود مراقبتی می‌شود، روش‌های مختلفی وجود دارد که شما می‌توانید به کار ببرید، البته اهمیت آن را نمی‌توان اغراق کرد.

خطرات احتمالی طب سوزنی 


  • خونریزی خیلی کم
  • عفونت
  • خواب آلودگی
  • درد
  • آسیب عصبی (نادر است)
  • کبودی
  • سرگیجه/ احساس سبکی سر
  • راش‌های پوستی
  • آسیب ریه (نادر است)

هزینه‌ی طب سوزنی 


هزینه‌ی یک جلسه طب سوزنی از منطقه به منطقه‌ای دیگر متفاوت است و ممکن است به تکنیک‌های خاصی که متخصص طب سوزنی بکار می‌برد بستگی داشته باشد.





دکتر علی فرخانی متخصص طب فیزیکی و توانبخشی
اصفهان.خیابان شمس آبادی.چهارراه قصر.روبروی بانک ملت.کوی26(دهش)