درمان فیبرومیالژی (درد مزمن عضلات، خستگی مفرط): طب سوزنی و ورزشی

فیبرومیالژیا یک بیماری مزمن است که باعث گسترش درد و حساسیت به لمس در کل بدن می‌شود. این یک بیماری کاملاً شایع است و از هر 25 نفر یک نفر به آن مبتلا می‌شود. در گذشته از اصطلاحات دیگری نظیر روماتیسم عضلانی و فیبروزیت برای توصیف این بیماری استفاده می‌شد. این بیماری ممکن است با بیماری‌های تحلیلی مفصل اشتباه گرفت شود. ما میدانیم که ابتلا به فیبرومیالژیا ارتباطی با آرتروز التهابی یا آرتروز تحلیلی ندارد، با این که علائم این بیماری ها بسیار شبیه به هم هستند.

ابتلا به خود بیماری فیبرومیالژیا به بافت‌های بدن آسیبی وارد نمی‌کند ولی باید تا آنجا که می‌توانید سطح فعالیت‌های خود را حفظ کنید تا عضلات شما ضعیف نشده و باعث ایجاد مشکلات ثانویه برای شما نشوند.

علل ابتلا به فیبرومیالژیا


هنوز علت ابتلا به فیبرومیالژیا مشخص نیست. تصور بر این است که این بیماری ممکن است دلایل ژنتیکی (عواملی که شما به ارث می‌برید) داشته باشد و گاهی اوقات نیز عوامل محیطی (مانند قرار گرفتن در معرض ویروس‌ها و بیماری‌ها) باعث ابتلا به آن شوند.

همچنین ممکن است استرس‌های فیزیکی و عاطفی نیز باعث تحریک شروع علائم فیبرومیالژیا شوند. البته ممکن است بدون هیچ دلیل بارز و مشخصی نیز ایجاد شود.

ابتلا به فیبرومیالژیا در افراد زیر شیوع بیشتری دارد:

  • افراد مبتلا به لوپوس یا روماتیسم مفصلی
  • افرادی که سابقه خانوادگی ابتلا به فیبرومیالژیا دارند
  • افرادی که در گذشته به سندروم درد مبتلا بوده‌اند
  • افراد مبتلا به یک بیماری مانند یک ویروس (یا بیماری ها و عفونت‌های اخیر)
  • افرادی که درد ناشی از آسیب‌دیدگی یا ضربه خوردگی دارند.
  • افراد افسرده و افرادی که تحت استرس‌های عاطفی قرار دارند
  • افراد مبتلا به اختلالات خلق و خو
  • افرادی که دچار سوءمصرف مواد هستند

 علائم ابتلا به فیبرومیالژیا


علائم ابتلا به فیبرومیالژیا از خفیف تا شدید متغیر است.

شایع‌ترین علائم ابتلا به این بیماری عبارتند از:

  • افزایش حساسیت نسبت به درد به دلیل کاهش آستانه تحمل درد
  • تشدید واکنش به محرک‌های حسی مانند گرما، سرما، نور و بو
  • خستگی شدید
  • مشکلات حافظه و تمرکز (مه فیبرو)
  • اختلالات خواب

علائم کمتر شایع ابتلا به این بیماری نیز عبارتند از:

  • ابتلا به سندروم روده تحریک‌پذیر
  • مثانه بیش‌فعال یا تحریک‌پذیر
  • سر درد
  • بیحسی یا احساس گزگز در دست‌ها و پاها
  • اضطراب و افسردگی

البته همه افراد مبتلا به این بیماری همه این علائم را ندارند. هر فرد مبتلا به فیبرومیالژی علائم خاص و منحصربه‌فرد خود را دارد.

علائم ابتلا به فیبرومیالژیا در هر روز نیز ممکن است فرق داشته باشد. علائم ممکن است برای مدتی طولانی حتی به مدت چند سال از بین بروند.

تشخیص


تشخیص ابتلا به فیبرومیالژیا غالباً دشوار است زیرا علائم آن بسیار متغیر هستند و ممکن است بروز این علائم دلایل دیگری داشته باشند. علائم ممکن است مشابه بیماری‌های دیگری نظیر کم‌کاری تیروئید یا بیماری‌های خود ایمنی مانند روماتیسم مفصلی باشند.

در حال حاضر، با انجام آزمایش خون، عکس‌برداری به وسیله اشعه ایکس و روش‌های دیگر اسکن و عکس‌برداری نمی‌توان تشخیص ابتلا به این بیماری را تأیید کرد و نتایج این آزمایش‌ها در بسیاری از افراد مبتلا به فیبرومیالژیا نرمال است. به هر حال، پزشک ممکن است دستور انجام آزمایش خون را به منظور رد احتمال ابتلا به بیماری‌های دیگری که ممکن است علائم دیگر داشته باشند و همچنین به عنوان پشتوانه تشخیص ابتلا به فیبرومیالژیا بدهد.

پزشک در هنگام تشخیص باید موارد زیر را مورد توجه قرار دهد:

  • گستردگی درد؛ حداقل در سه ماهه گذشته
  • احساس خستگی مفرط یا بیدار شدن با احساس بی‌نشاطی
  • مشکلات در فرایند تفکر مانند مشکلات حافظه و ادراک (علائم روان شناختی)

درمان فیبرومیالژیا


معمولاً مدیریت ابتلا به فیبرومیالژیا شامل ترکیبی از اقدامات درمانی زیر می‌شود:

 مدیریت درد

برای مدیریت درد، اقدامات مختلفی می تون انجام داد و روش‌های مختلف ممکن است در شرایط مختلف به کار برده شوند. به عنوان مثال، بسته‌های گرم به کاهش درد عضلات، بسته‌های سرد به کاهش التهاب و انجام تمرینات ورزشی سبک به تسکین تنش‌های عضلانی کمک می‌کنند. روش‌های مختلف را امتحان کنید تا متوجه شوید که کدام یک برای شما مناسب است.

خواب

در صورت ابتلا به فیبرومیالژیا باید خواب شبانه خوبی داشته باشید. خواب نامناسب – هم از نظر کیفی و هم از نظر کمی – ممکن است علائم شما را تشدید کند. البته داشتن خواب خوب در زمانی که به فیبرومیالژی یا دردهای مزمن دیگر گرفتار هستید بسیار دشوار است. اگر شما دچار اختلالات خواب هستید با پزشک خود در مورد روش‌های مدیریت آن مشورت کنید.

تمرینات ورزشی 

 

 

اگر درد شما شدید است باید از ورزش کردن خودداری کنید اما بی‌تحرکی نیز ممکن است باعث بروز مشکلات ثانویه مانند ضعف عضلات شود. فعال باشید و ترکیبی از فعالیت‌های هوازی و تمرینات انعطاف‌پذیری را انجام دهید تا از ضعیف شدن عضلات شما جلوگیری شود. تمرینات ورزشی به شما کمک می‌کند که شب‌ها بهتر بخوابید.

تمرینات هوازی یا ایروبیک باعث افزایش گردش اکسیژن در خون شده و هر ورزشی که باعث افزایش تنفس شما شود و ضربان قلب شما را افزایش دهد، ورزش ایروبیک محسوب می‌شود. شنا کردن برای افراد مبتلا به فیبرومیالژیا بسیار عالی است، همچنین دوچرخه سواری و پیاده‌روی نیز ورزش‌های مناسبی هستند.

میزان ورزش کردن خود را تا آنجا که می‌توانید افزایش دهید، به خودتان آسان بگیرید و صبور باشد. در ابتدا ممکن است احساس کنید با شروع تمرین دادن به عضلاتی که برای مدتی بی‌تحرک بوده‌اند، درد و حساسیت شما افزایش می‌یابد. سعی کنید هر روز به یک میزان و در یک سطح ورزش کنید تا عضلات شما تقویت شده و استقامت شما نیز افزایش یابد. به مرور زمان، تمرینات خود را افزایش داده و تناسب اندام و انعطاف‌پذیری خود را بهبود بخشید.

یوگا و تای چی نیز برای افراد مبتلا به فیبرومیالژیا مفید است. در مورد ورزش و آرتروز بیشتر مطالعه کنید.

مدیریت استرس و ریلکسیشن 

 

استرس ممکن است باعث تشدید علائم شما شود. اقداماتی که به مدیریت استرس کمک می‌کنند عبارتند از برنامه روزی روزانه و اولویت‌بندی کارها، استفاده از تکنیک‌های آرام بخشی مانند پیاده‌روی، مدیتیشن یا گوش دادن به موزیک و اجتناب از قرار گرفتن در موقعیت یا در کنار افرادی که باعث افزایش استرس شما می‌شوند.

انرژی خود را مدیریت کنید 

به سطح انرژی خود در طول روز توجه داشته باشید و به خودتان در صورت نیاز استراحت بدهید. برای روز خود برنامه‌ریزی داشته باشید و سعی کنید کارهای طولانی‌تر را به اقدامات قابل مدیریت کوچک‌تر تقسیم کرده و انجام دهید.

درمان‌های رفتار شناختی 

درمان‌های رفتار شناختی یک روش کوتاه مدت و وظیفه محور است که توسط روانشناسان به منظور ایجاد چالش و تغییر روش‌های غیر مفید تفکر به کار گرفته می‌شود. مدارک نشان می‌دهد که درمان‌های روان شناختی به کاهش درد و ناتوانی‌های ناشی از ابتلا به فیبرومیالژیا کمک مکند.

به کارهای شغلی خود ادامه دهید 

این کار برای سلامت و تندرستی شما خوب است. با پزشک، متخصص طب شغلی یا مددکار اجتماعی در مورد کارهایی که می‌توانید برای ادامه دادن به کار و حرفه خود انجام دهید مشورت کنید.

ماساژ 

ماساژ به شل شدن عضلات و مدیریت استری کمک می‌کند.

توجه و آگاهی

درمان‌های مبتنی بر توجه و آگاهی به شما کمک می‌کنند که الگوهای منفی تفکرات خود را تغییر دهید. تحقیقات نشان می‌دهد زمانی که از این روش در مدیریت فیبرومیالژیا استفاده می‌شود، درد و افسردگی کاهش یافته و همچنین به خلق روش‌های بهتر برای مقابله با بیماری و بهبود کیفیت زندگی کمک می‌کند.

تحریک الکتریکی عصب 

دستگاه تحریک الکتریکی عصب یک دستگاه کوچک باطری دار است که به وسیله پدهای چسبی به بدن شما وصل می‌شود. این دستگاه جریان‌های الکتریکی بسیار کم را به منظور تحریک عصب‌ها و کاهش درد از طریق پوست به بدن شما ارسال می‌کند.

در حالی که شواهد کافی و معتبر در مورد اثربخشی به کارگیری روش تحریک الکتریکی عصب برای درمان علائم فیبرومیالژیا وجود ندارد ولی برخی شواهد نشان می‌دهد که استفاده از این روش در کاهش درد و خستگی برخی افراد مبتلا به این بیماری مؤثر واقع شده است. اگر تمایل دارید استفاده از مزایای تحریک الکتریکی عصب را امتحان کنید با پزشک خود مشورت کنید تا به شما بگوید که آیا این روش برای شما مناسب هست یا نه. شما می‌توانید یک دستگاه تحریک الکتریکی عصب را از متخصص فیزیوتراپی، داروخانه محلی یا بیمارستان محلی خود اجاره کنید.

طب سوزنی 

مدارک برای اثبات تأثیر طب سوزنی در بهبود درد و گرفتگی عضلانی در افراد مبتلا به فیبرومیالژی کافی نیست ولی اثرات کوتاه مدت این روش (تا یک ماه) دیده شده است و به همین دلیل این نوع جلسات درمانی باید تکرار شوند تا نتایج حاصل از آنها باقی مانده و بتوان از مزایای آنها در مدت طولانی‌تری استفاده کرد.

پیروی از یک رژیم غذایی متعادل به شما کمک می‌کند که سطح انرژی خود را حفظ کرده و وزن خود را در حد سالم نگه داشته و احساس تندرستی داشته باشید.

حمایت دیگران مانند اعضای خانواده، دوستان و همکاران و همچنین پزشک به شما در مدیریت علائم کمک می‌کند. حضور در گروه‌های حامی نیز می‌تواند یک گزینه خوب دیگر باشد.

درمان‌های فیزیکی

پزشک ممکن است شما را به یک متخصص فیزیوتراپی یا یک متخصص طب شغلی ارجاع دهد تا شما را تحت درمان قرار دهند. فیزیوتراپی به بهبود وضعیت بدنی، عملکرد فیزیکی و کیفیت زندگی شما کمک کرده و باعث می‌شود که شما به تدریج فعال‌تر شوید. متخصص فیزیوتراپی نیز روش‌های ریلکسیشن را به شما آموزش می‌دهد.

طب شغلی به مدیریت فعالیت‌های روزمره شما بدون افزایش درد یا خستگی بیش از حد کمک می‌کند. متخصص طب شغلی ممکن است به کارگیری رویکردهای گام به گام، تغییر روش‌های کار کردن یا استفاده از ابزارهای تقلیل دهنده زحمت کاری را به شما پیشنهاد دهد. اگر شما باید برای انجام کارهای خود تلاش زیادی به کار گیرید، متخصص طب شغلی به شما در مدیریت و تنظیم کارها کمک می‌کند.

متخصص درد نیز ممکن است برخی اقدامات درمانی که به کاهش درد کمک می‌کنند را پیشنهاد دهد تا شما بتوانید درمان‌های توان‌بخشی خود را با کمک اعضای دیگر تیم پزشکی آغاز کنید.

 دارو

مصرف دارو در ترکیب با اقدامات درمانی دیگر برای مدیریت درد، کاهش استرس و کمک به خواب بهتر مؤثر واقع می‌شوند.

داروهایی مختلفی وجود داد که ممکن است پزشک بر اساس علائمی که دارید برای شما تجویز نماید:

  • مسکن‌ها (آنالژسیک) مانند پاراستامول به منظور تسکین موقتی درد
  • داروهای ضدالتهابی غیراستروئیدی به منظور تسکین موقتی درد
  • داروهای ضدافسردگی که ممکن است در مقادیر کم برای کاهش درد و کمک به خواب تجویز شوند.
  • داروهای صرع که ممکن است برای کمک به کاهش درد و بهبود خواب تجویز شوند.

ممکن است شما نیاز داشته باشید که حداقل به مدت 6 هفته این داروها را مصرف کنید تا متوجه شوید که آیا جواب می‌دهند یا نه. این داروها در همه افراد مؤثر واقع نمی‌شوند و شما باید در مورد گزینه‌های مختلف دارویی با پزشک خود مشورت کنید.

سؤالات رایج


آیا فیبرومیالژیا به مرور زمان تشدید می‌شود؟

تحقیقات نشان می‌دهد که علائم حدود 25 درصد از بیماران به مرور زمان تشدید می‌شود اما علائم 25 درصد از بیماران نیز بهبود می‌یابد. برخی بیماران بهبود می‌یابند زیرا به پزشک خوبی مراجعه کرده و با کار کردن با او روش‌های درمانی مناسب که به آنها جواب می‌دهد را پیدا کرده و به کار می‌گیرند. همچنین با افزایش سن و ابتلا به بیماری‌های دیگر، علائم فیبرومیالژیا تشدید شده به همین دلیل بیمار باید به دنبال روش‌های درمانی قوی‌تر برای درمان بیماری‌های مربوط به سن نظیر آرتروز باشد. یک برنامه پزشکی پیشگیرانه و ورزش کردن منظم و پیروی از یک رژیم غذایی سالم از اهمیت زیادی برخوردار است.

آیا ابتلا به فیبرومیالژیا ارثی و ژنتیکی است؟

فیبرومیالژیا یک بیماری ارثی است و به نظر می‌رسد عوامل ژنتیکی قوی دارد. اگر یکی از والدین به این بیماری مبتلا باشد، احتمال این که فرزندان او نیز به این بیماری مبتلا شوند حدود 50 درصد می‌شود. بسیاری از مطالعات تحقیقاتی در مورد اختلالات ژنتیکی که ممکن است با انتقال‌دهنده‌های عصبی مرتبط با تنظیم خواب و درد ارتباط داشته باشند در حال انجام است.

چه عواملی باعث تشدید علائم فیبرومیالژیا می‌شوند؟

تغییرات آب و هوا، محیط سرد و طوفانی، نوسانات هورمونی (وضعیت‌های پیش از قاعدگی و یائسگی)، استرس، افسردگی، اضطراب، عفونت‌ها (آنفولانزا یا سرماخوردگی) و انجام زیاد کارهای سخت ممکن است باعث شعله‌ور شدن و عود علائم این بیماری شوند. استفاده مکرر از یک گروه عضلات خاص ممکن است باعث کشیدگی عضلات و در نتیجه ابتلا به درد بیشتر شود.

آیا باید از یک رژیم غذایی خاص پیروی کرد؟

خیر اما یک رژیم غذایی شامل میوه‌ها و سبزیجات، آنتی‌اکسیدان بدن شما را تأمین می‌کند در محافظت از بافت‌های شما مفید بوده و احتمال ابتلا به عارضه‌های دیگر که ممکن است باعث درد شوند را کاهش می‌دهد. سندروم روده تحریک‌پذیر و رفلکس اسیدی معده نیز هر دو در افراد مبتلا به فیبرومیالژیا شایع است بنابراین عاقلانه است که از خوردن غذاهایی که این بیماری را تحریک می‌کنند پرهیز شود.

مطالب مرتبط

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

این فیلد را پر کنید
این فیلد را پر کنید
لطفاً یک نشانی ایمیل معتبر بنویسید.
برای ادامه، شما باید با قوانین موافقت کنید

فهرست
Call Now Buttonمشاوره و تماس