post_image

 تزريق پلاسما در بیماران آرتروزی

در ايران نيز از حدود دو سال پيش درمان آرتروز با تزريق پلاسما رو به فزوني گذاشته است. در اين مدت اگرچه مواردي از سواستفاده و عوارض ناشي از كاربرد اين روش توسط افراد غيرمتخصص و در مراكز غيرمجاز و شرايط غيراستاندارد و از جمله استفاده از كيت‌هاي تقلبي و نامعتبر و بخصوص در موارد تبليغاتي كه جنبه زيبايي داشته‌اند، گزارش شده، اما نتايج تحقيقات مراكز دانشگاهي از جمله گروه طب فيزيكي و توانبخشي و روماتولوژي اثرات مثبت تزريق پلاسما را در مبتلايان آرتروز  خفيف تا متوسط تاييد كرده است.

آيا تزريق پلاسما غضروف مفصلي را بازسازي مي‌كند يا پيشرفت آرتروز را به تاخير مي‌اندازد؟ تشخيص اثرات درازمدت درمان با پلاسماي غني از پلاكت، بهترين و مناسب‌ترين غلظت پلاكتي موثر، فاصله زماني تزريقات و تكرار مناسب اين درمان در طول سال نياز به تحقيقات بيشتر و گذر زمان دارد.

اطلاعاتی در مورد تزريق پلاسما برای درمان آرتروز

1ـ تزريق پلاسما درماني معمولا خط اول درمان بيماري‌هاي تاندوني و آرتروزي است ، ضمن اين‌كه ساير درمان‌هاي فيزيكي و توانبخشي از جمله ورزش درماني صحيح و اصلاح الگوي مناسب زندگي بايد در پي درمان با تزريق پلاسما ادامه يابد.

2ـ در حال حاضر روش تزريق پلاسما به‌عنوان يك درمان غير قطعي كه اثرات آن دست‌كم تا بيش از شش ماه موثر است، شناخته مي‌شود و اگر چه مطالعات اوليه نشانگر برتري نسبي اين روش بر درمان‌هاي موسوم به آمپول‌هاي ژله‌اي است و عوارض استروئيدهاي تزريقي را ندارد، اما بايد در موارد استفاده از آن به‌عوامل ديگري ازجمله هزينه اثر بخشي آن توجه شود.

3ـ نكته مهم ديگر اين‌كه پلاسماي غني از پلاكت جايگزين درمان‌هاي جراحي ارتوپدي از جمله تعويض مفصل در مبتلايان آرتروز شديد نيست.

4ـ سالمندان بيش از 75 سال، مبتلايان ديابت، بيماران داراي بيماري‌هاي نقص سيستم ايمني و سرطان، بيماران دچار كم‌خوني شديد يا اختلالات انعقادي و پلاكتي و بيماراني كه به دليل ساير امراض مجبور به استفاده از داروهاي ضدانعقاد هستند، گزينه‌‌هاي مناسبي براي درمان با تزريق پلاسما نخواهند بود.

در حوزه بيماري‌هاي اسكلتي عضلاني، بيشترين افرادي كه قابليت انتخاب صحيح و انجام درمان با روش تزريق پلاسما را دارند، پزشكان متخصص دوره ديده در رشته‌هاي طب فيزيكي و توانبخشي، روماتولوژي، طب ورزشي و ارتوپدي هستند.

نکات قبل از تزریق پلاسما برای بیماران آرتروزی

پيش از استفاده از روش تزريق پلاسما بيمارمبتلا به آرتروز بايد به طور كامل توسط پزشك ويزيت شود و شرح‌حال، سوابق بيماري، وضعيت داروهاي مورد مصرف و درمان‌هاي اخير مورد بررسي قرار گيرد، ضمنا طي اين بررسي‌ها علاوه بر اخذ شرح‌حال و معاينه سيستم اسكلتي عضلاني ممكن است انجام آزمايش‌هاي كلي و تصويربرداري ضروري باشد.

يك هفته قبل از درمان و طي چند هفته پس از درمان با تزريق پلاسما بايد از مصرف داروهايي كه فعاليت‌هاي پلاكت‌ها را مختل مي‌كنند؛ از جمله كورتون و داروهاي ضدالتهابي غيركورتوني (شامل آسپرين، بروفن، ناپروكسن، ديكلوفناك، پيروكسيكام، ژلوفن و…) اجتناب شود، اما استفاده از داروهاي ضددرد موضعي و استامينوفن خوراكي ممنوعيتي برای بیماران آرتروزی  ندارد.

تزريق پلاسما در آرتروز معمولا دو تا سه تزريق به فاصله دو هفته تا يك ماه است، اما برخلاف تزريقات كورتون داخل مفصلي، تعداد دفعات استفاده از تزريق پلاسما محدوديتي ندارد.

برحسب نوع تكنيك و كيت آزمايشگاهي كه جهت تهيه پلاسماي غني از پلاكت استفاده مي‌شود، 20 تا50 سي سي از خون بيمار گرفته مي‌شود سپس طي مراحل سانتريفوژ سه تا شش سي سي پلاسماي غني از پلاكت ـ كه غلظت پلاكت در آن چهار تا شش برابر خون فرد مبتلا به آرترز است ـ به‌دست مي‌آيد.

به طور معمول براي درمان آرتروز زانو پنج سي‌سي و براي درمان آرنج تنيس بازان سه سي‌سي از محصول بدست آمده به بيمار تزريق مي‌شود.

انجام  تزريق پلاسما معمولا دردناك است اما براي اين‌كه تزريق ماده بي‌حسي از اثرات درماني اين روش درماني مي‌كاهد، سعي مي‌شود تزريقات بدون افزودن ماده بي‌حسي و ضددرد برای بیماران آرترزی انجام شود.

بيمار آرترزی بايد تا يك روز بعد از تزريق، از فعاليت فيزيكي و فشار روي ناحيه تزريق خودداري كرده و استراحت كند.

افزايش درد (بخصوص طي دوسه روز اول پس از تزريق)، احساس سنگيني و اندكي تورم و گرمي در ناحيه ت تزريق پلاسما ، از واكنش‌هاي طبيعي است كه ممكن است به دنبال درمان PRP ايجاد شود، اما اين واكنش‌ها معمولا شديد نيست و اكثرافراد مبتلا به آرترز  طي يكي ‌دو هفته از بين مي‌رود.

براي كاهش عوارض  بعد از تزريق پلاسما ی بیماران آرتروزی مي‌توان از كيسه آب و يخ (به مدت 10 دقيقه، سه بار در روز) و قرص استامينوفن و گاه استامينوفن همراه با كدئين (تا چهار بار در روز) استفاده كرد.

ورزش درماني و برنامه‌هاي توانبخشي معمولا از يك هفته پس از تزريق پلاسما شروع مي‌شود. از تزريق پلاسماي غني از پلاكت در درمان آرتروز نیز استفاده مي‌شود.

برای آشنایی بیشتر درمان وکنترل آرتروز مفاصل کلیک کنید

دکتر علی فرخانی متخصص طب فیزیکی و توانبخشی
اصفهان.خیابان شمس آبادی.چهارراه قصر.روبروی بانک ملت.کوی26(دهش)





Share →

Visit Us On Facebook